Aroma yoğunluğu ne anlama gelir
Yoğunluk, bir tütünün notalarının ne kadar güçlü algılandığını anlatan bir ölçüttür; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Değerlendirmeye yakmadan başlamak işinizi kolaylaştırır, çünkü çubuğun çıplak kokusu elinize bir referans noktası verir özellikle yeni başlayanların gözden kaçırdığı bir ayrıntıdır. Burada no. 1 tubos nasıl içilir benzeri tüple korunan bir kutu ile no. 2 torpedo yoğunluğu nasıl benzeri tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Soğuk çekişte damakta beliren tat ne kadar net ise yoğunluk o ölçüde fazla sayılır hem de bu küçük alışkanlık bütün notları daha sağlam bir zemine oturtur. Notu o anda kaydetmek iyi olur, zira hafıza çabucak kaybolur. Aynı çubuğu iki kez denemek hatayı azaltır zira kalabalık ortamlarda hafif kokular çabucak kaçırılır. Aroma gücü kendi başına kalite göstergesi sayılmaz; yalnızca gücü gösterir. Bu yüzden ilk tadımda acele etmemek hem de ölçütleri önceden belirlemek işin temeli olur. Kriter netleşince her puro aynı cetvelle değerlendirilir böylece yorumlar birbirini destekler. Tadım sırasında telefon kenarda durursa dikkat güçlenir.
Yanışın üç evresinde aroma gücü
Bir çubuğun aroması yanış boyunca aynı kalmaz; bu yüzden yoğunluğu tek seferde ölçmek doğru olmaz ayrıca baştan davranıp hüküm vermek kolay yapılan bir hatadır. İlk üçte birlik bölümde koku genellikle hafif ama temiz gelir elbette bu sıralama her çubukta aynen geçerli olmayabilir. No. 3 tubos tadım notları gibi tüplü ve kısa bir çubukta bu evre kısa sürer çünkü gerçek karakter genellikle bu kısımda saklıdır. İkinci evrede yoğunluk çoğu zaman zirveye yaklaşır ve notalar koyulaşır ve genellikle ilk birkaç çekişten edinilen izlenim eksik olur. Petit churchills neye benzer benzeri kalın çaplı bir vitolada bu yükseliş daha geç gelir gerçekten bu yüzden sakin gitmek fayda getirir. Son bölümde sıcaklık yükseldiğinden sertçe tonlar baskın olabilir gerçekten ısınan tütün asıl tadını yalnızca orta kısımda gösterir. Üç evre için ayrı bir not vermek daha adil değerlendirme sağlar. Bölümlerin sınırı genellikle net değildir, bu yüzden kabaca üçe bölmek yeterlidir. Değişimleri fark etmek için nefes sıklığını değiştirmemek önemlidir. Art arda çekmek ısıyı yükseltir ve tadı çarpıtır.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Yoğunluğu sayıya dökmek kişisel yorumu daha net kılar mutlaka aynı aydınlatma ile sakin bir ortam tercih edilmelidir. Birden beşe uzanan bir ölçek çoğu kişi için işe yarar bu durum değerlendirmeleri insandan insana daha tutarlı yapar. 1 hafif notayı, beş de damakta baskın duran güçlü notayı gösterir böylece odak dağılmaz ve yorum kalitesi artar. Petit julietas gibi ince ve kısa bir çubuk genellikle alt puanlarda yer alır ve sonradan okunduğunda neyi kastettiğiniz hemen hatırlanır. Romeo julieta petit julietas kutusu gibi aynı boydaki bir kutu de tatlı tonları yüzünden benzer bir puan çıkarabilir aksi halde aynı ürün iki farklı puan alabilir. Puanı vermeden önce birkaç nefes almak gerekir diğer taraftan ondalık puanlar yazmak fazladan bir yük yaratır. Ölçeği her seferinde değiştirmemek kıyaslamayı mümkün kılar. Skalanın ortası en çok tercih edilen değerdir, çünkü ılımlı aromalar çoğunluğu oluşturur. Uç noktalardaki notlar gerçekten belirgin hâllerde verilmelidir. Bu sayede kayıtlar ayırt edici kalır.
Çap ve duman serinliğinin aroma yoğunluğuna etkisi
Çubuğun kalınlığı, yanışın sıcaklığını ve yoğunluğunu belirgin biçimde değiştirir bu yüzden yanış çizgisinin düzgün ilerlemesini de izlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk daha çabuk ısınır, dolayısıyla baharatlı tonlar çabuk öne çıkar gerçekten dar çaplılarda ısı birikimi belirgin biçimde hızlıdır. Tadımda petit royales benzeri ince ve kısa bir çubukta bunu kolayca fark edersiniz ısınma temposu ise tadı hemen değiştiren bir unsurdur. Kalın çubuklarda çekiş daha yavaş akar ama notalar sonradan belirir hem de bu hız tadın algılanma süresini kısaltır. Tadımda regalias de londres benzeri tatlılığı öne alan bir kutu bu çizgiyi güzel gösterir küllenme dengesizse not bölümüne yazılmalıdır. Yavaş yanış tadı daha okunur yapar ama şiddetini düşürmez tersine geniş gövdede duman daha geniş bir alana dağılır. Dolayısıyla kalınlığı kayıtlara eklemek unutulmamalı. Değişik çaplarda iki ürünü aynı günde tadarken önce inceyi sonra geniş çaplıyı seçmek iyi olur. Böylece güçlü tat hafif olanın tadını gölgelemez. Aradaki bekleme zamanı yaklaşık otuz dakika olmalıdır.
Koku ile tadı birbirinden ayırarak değerlendirme
Aroma iki yoldan gelir: dildeki tat ile burun boşluğunun duyduğu koku hâlbuki ikisi birbirini besler ama eş anlamlı değildir. Yoğunluğu dikkatle yorumlamak adına ikisini ayrı ayrı kaydetmek gerekir bu fark başta önemsiz görünse de sonuçları oldukça etkiler. Nefesi dudaktan verirken burun yoluyla hafifçe çıkarmak retrohale yöntemidir mesela hafif bir nefes kokuyu daha zengin açar. Romeo y julieta short churchills gibi kremsi bir robusto bu yöntemle koku tarafını belirgin gösterir ayrıca nezle halindeyken denenen değerlendirmeler sağlam sayılmaz. Short sports neye benzer gibi ince bir çubuk ise fındıksı notayı daha kısa geçirir hızlı bir nefes ise narin notaları örter. Güç damakta düşük fakat koku tarafında belirgin olabilir benzer biçimde ağır bir yemekten hemen sonra algı körelir. Bu iki izlenimi karşılaştırmak öğretici olur; İki puanı ayrı yazmak yanılgıyı giderir. Yeni başlayan tadımcılar için ilk adımda burundan gelen notalara odaklanmak daha kolaydır. Zamanla dil tarafı de detay göstermeye başlar. Farklı kokuları isimlendirmeyi denemek algıyı güçlendirir.
Su ve kahve ile aroma algısı
Ağız doyduğunda yoğunluk gerçekte olduğundan zayıf hissedilir ayrıca öğün arasında tadım yapacaksanız bu önlem iyice önem kazanır. Bu yüzden her çubuktan sonra oda sıcaklığında su içmek iyi bir alışkanlıktır bu basit önlem yoğunluğun gerçek yüzünü okunmasını mümkün kılar. Wide churchills tadım notları gibi geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu tadılıyorsa sade soda yeterlidir çünkü doymuş bir damak en belirgin notayı dahi silik gösterir. Şekersiz kahve kavrulmuş tonlarını güçlendirir, tatlı içecek ise notaları gölgeler ayrıca buzlu sıvılar dili duyarsızlaştırır hem de aroma algısını azaltır. Puritos serisi aroma profili benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün karakteri suyla daha temiz görünür o nedenle temizlik adımı ihmal edilmemelidir. Yanındaki içeceği her seferinde aynı seçmek karşılaştırmayı bozmaz gerçekten tatlı sıvıdan hemen sonra keskin tonlar gerçekte olduğundan sert görünür. Doyduktan hemen sonra tadım denemek önerilmez. Kahve ve su haricinde sade çay de düşünülebilir; asıl mesele seçimin sade olmasıdır. Damak temizlendikten sonra birkaç dakika beklemek faydalıdır. Aceleyle başlanan değerlendirme çoğunlukla hatalı sonuçlanır.
Sigarillo ölçülerinde yoğunluk değerlendirmesi
Küçük çubuk formatında yanış hızlı sürdüğünden aroma değişimi daha dar bir alanda kalır üstelik başlangıç notu bu ölçülerde hızla kaybolabilir. Dolayısıyla başlangıç ve son çekişler arasındaki oynamayı görmek özen ister bu yüzden küçük bir çubuk uzun bir puroya göre daha sabırlı izlenmelidir. 20 club sigarillo aroma profili gibi club kalınlığında bir çubuk orta bölümü genişletir ve aroma gücünü izlemeyi kolaylaştırır zira her çekişin payı daha büyüktür. Tadımda 20 mini sigarillo gibi mini ölçü ise sedir notasını çabucak ortaya koyup sona erer çünkü değişim uzun süre değil saniyeler içinde olup biter. Mini ölçülerde iki adet tadmak tek denemeden daha sağlam izlenim sunar bu sebeple sakin ve dengeli çekiş tercih edilir. Teneke kutu kokusu başlangıçtaki ilk notu oluşturur dolayısıyla yazmayı çubuk yanarken değil hemen bitince denemek daha rahattır. Bunu ayrıca kaydetmek yararlıdır. Boy kısaldıkça tat katmanı azalır, ama güç hissi korunabilir. Bu nedenle küçük çubuk değerlendirmelerini puro kayıtlarıyla doğrudan kıyaslamamak daha doğru olur. Ayrı bir bölüm kullanmak işe yarar.
Tadım defteri tutmak ve aynı çubuğu tekrar denemek
Bir defalık bir deneme aroma gücü hakkında kesin bir fikir vermez yani her tadım bir öncekinin üzerine eklenir. Ruh hali, ortam ile saat izlenimi etkiler bu düzen birkaç denemeden ardından belirgin katkı sağlar. Bu yüzden basit bir tadım defteri açmak işe yarar yoksa aynı aromalar defalarca baştan öğrenilir. Yıl dönümü sürümü puro benzeri yıl dönümü sürümü bir puro iki ayrı günde tadıldığında kakao notası aynı kalıyor mu anlaşılır ayrıca aynı ürüne geri dönüp bakmak ilerlemeyi ölçmenizi sağlar. Bastiones kutusu gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise aroma notunun ne kadar oynadığını ortaya koyar bu da zaman kaybına yol açar. Saat, puro ismi ve not tabloya yazılmalı gerçekten en eski kayıtlar sonradan okunduğunda ilginç sapmalar gösterir. Puanlar arasında iki puandan çok fark varsa şartlar gözden geçirilmeli. Haftalar içinde kendi ölçütünüz oturur. Kayıtta öz ifadeler uzun anlatımlardan daha işlevseldir. Örneğin ikinci evre belirgin sedir tonu şeklinde bir kayıt yeterli sayılır. İleride bakıldığında net olmalıdır.
Yumuşak içim ile güçlü aroma arasındaki denge
Gövde, dumanın damaktaki dokusunu tarif eder; yoğunluk de tatların şiddetidir zira bu iki ölçüt aynı yönde hareket göstermek zorunda değildir. Bu iki kavram çoğu zaman birbirine karıştırılır, hâlbuki bağımsız değerlendirilir bu ikisini ayırmak sonuçta daha gerçekçi bir yorum doğurur. El principe aroma profili benzeri küçük boy, yumuşak bir puro ince dokulu olsa da sedir tonunu belirgin verebilir örneğin ağır bir duman zayıf bir aromayla birleşebilir. La cabaña aroma profili benzeri dengeli bir kutu de orta gövdeyle badem notasını yüksek tutar kaldı ki ağır bir duman aromasız da olabilir. Yani yumuşak dumanlı bir puro güçlü aroma verebilir aksi hâl da mümkündür. Bunu ayırt etmek için iki ayrı not tutmak yeterlidir bu sebeple tek ifadeyle güçlü yazmak yerine ikisini ayrı değerlendirmek iyidir. Gövdeye bakıp aroma gücünü tahmin etmek yanlış sonuç verir. Birbirine yakın dolgunlukta iki ürün arasında aroma farkı aramak ince bir beceridir. Bu becerinin gelişmesi zaman ve düzenli not tutmayı gerektirir. Nihayetinde en güvenilir kriter kişisel damak zevkiniz kalır.
Ortam, nem ve sıcaklığın aroma algısına etkisi
Oda, yoğunluk algısını en az çubuğun kendisi kadar etkiler yani en iyi tadım şartları değiştirmemekle mümkündür. Fazla kuru bir ortamda çubuk çabuk yanar böylece keskin tonlar öne geçer bu nedenle oda şartlarını da kayda geçirmek yararlıdır. Çok nemli havada de duman tıkanır ve lezzet bastırılır sıcaklık de yaprağın ısınma hassasiyetini etkileyen ayrı bir etkendir. La prado aroma profili gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken ahşabın koruduğu nemi hesaba katmak gerekir aksi halde farklı günlerde ortaya çıkan not farkı üründen sanılabilir. Orta gövdeli onlu puro gibi orta gövdeli onlu bir kutu benzer şartlarda denenirse fark daha doğru görülür tadım günü planlarken bu etkeni unutmayın. Havalandırma ortamdaki yabancı kokuları dağıtır, parfüm ise algıyı bozar hâlbuki asıl etken sıklıkla odadaki hava veya esinti çıkar. Tadımı hep benzer koşullarda yapmak en tutarlı yöntemdir. Havasız bir odada duman yoğunlaşırsa ikinci çubuğun aroması hatalı algılanabilir. Pencere aralığı sağlamak genellikle işe yarar. Rüzgar fazla güçlüyse yanış yapısı bozulur.